Rekrutacja w III LO w Gdyni – szkoła pyta w formularzu rekrutacyjnym o udział dziecka w lekcjach religii, interwencja fundacji

Aktualności Działania Religia/etyka w szkole

Lublin, 7 czerwca 2022 r.

Dyrekcja III Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi
 im. Marynarki Wojennej RO w Gdyni
Ul. Legionów 27
81-405 Gdynia
e-mail: sekretariat@lo3.gdynia.pl

dot. niezgodnych z prawem oświatowym zapisów w Deklaracji woli rozpoczęcia nauki oraz oświadczenia w sprawie uczęszczania na lekcje religii lub/i etyki – uczeń niepełnoletni

Szanowni Państwo,

Działając imieniem Fundacji Wolność od Religii z siedzibą w Lublinie, w ramach prowadzonej kampanii społecznej na rzecz przestrzegania w naszym kraju prawa oświatowego pragnę zwrócić Państwa uwagę na następujące zagadnienie.

Na stronie internetowej szkoły został zamieszczony formularz pn. Deklaracja woli rozpoczęcia nauki w III Liceum Ogólnokształcącym z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Marynarki Wojennej w Gdyni. W formularzu pytają Państwo o NIE wyrażenie zgody na udział dziecka w dodatkowych zajęciach religii  (katolickiej?) lub/i lekcjach etyki.

Na zasadzie § 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach „W publicznych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych, zwanych dalej „przedszkolami”, organizuje się naukę religii na życzenie rodziców. W publicznych szkołach podstawowych i szkołach ponadpodstawowych, zwanych dalej „szkołami”, organizuje się naukę religii i etyki:

  1. w szkołach podstawowych – na życzenie rodziców
  2. w szkołach ponadpodstawowych – na życzenie bądź rodziców, bądź samych uczniów; po osiągnięciu pełnoletności o pobieraniu nauki religii i etyki decydują uczniowie”.

Życzenie, o którym mowa powyżej jest wyrażane w formie pisemnego oświadczenia. Oświadczenie nie musi być ponawiane w kolejnym roku szkolnym, może jednak zostać zmienione w każdym czasie.

Powyższe przepisy w sposób jednoznaczny wskazują, że jedyną dopuszczalną prawnie formą wyrażenia woli uczestniczenia uczniów w lekcjach określonej religii lub etyki jest pisemne „życzenie” wyrażone przez rodziców (odpowiednio pełnoletnich uczniów). Nie jest przy tym dopuszczalne przez przepisy prawa odbieranie przez szkołę od rodziców lub uczniów oświadczeń (negatywnych deklaracji) wskazujących, że uczeń nie będzie uczęszczał na religię lub etykę,  lub też przedkładanie rodzicom wzorów oświadczeń, które preferują wybór zajęć z jakiejkolwiek religii lub z etyki. Procedura przyjmowania przedmiotowych oświadczeń od rodziców lub uczniów nie może bowiem naruszać dyspozycji art. 53 ust. 7 Konstytucji RP, który wskazuje, że „Nikt nie może być obowiązany przez organy władzy publicznej do ujawniania swojego światopoglądu, przekonań religijnych lub wyznania”.   

Z istoty rzeczy życzenie rodziców nie może być złożone przed zakończeniem kwalifikacji/rekrutacji dzieci do szkoły, a zatem z oczywistych względów nie może być zawarte we wniosku o przyjęcie dziecka do szkoły tj. kandydatki lub kandydata do szkoły, których dane osobowe są przetwarzane w procedurze rekrutacyjnej (cel przetwarzania danych osobowych).

Przyjęta przez szkołę procedura nie może również kolidować z art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania (Dz. U. Nr 29, poz. 155) przez naruszający prawo do milczenia wymóg negatywnego oświadczenia woli (konieczność dokonania skreśleń w formularzu).

Zgodnie z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej oraz prawem oświatowym to rodzice samodzielnie występują do szkoły z ewentualnym życzeniem co do uczestniczenia ich dzieci w lekcjach określonej religii lub etyki.

Mając powyższe na uwadze, w zakresie wskazanego wzoru oświadczenia w sprawie uczęszczania na lekcje religii stosowanego w Państwa placówce oświatowej –wskazuję, że:

  1. zupełnie sprzecznym z prawem oświatowym jest wskazywanie w formularzu przygotowanym przez szkołę publiczną religii bez pozostawienia pola wolnego –  do wypełnienia, służącego do oznaczenia o jaką religię chodzi
  2. zupełnie bez podstawy prawnej jest pozyskiwanie przez szkołę publiczną informacji czy rodzice dziecka „NIE wyrażają woli” by ich dziecko uczęszczało na zajęcia z religii lub etyki   

Mając powyższe na uwadze wnoszę o zapewnienie w Państwa placówce oświatowej, finansowanej ze środków publicznych, poszanowania przepisów prawa oświatowego i zaprzestanie stosowania wadliwego formularza.

Z wyrazami szacunku

Dorota Wójcik
prezeska zarządu

link: https://www.lo3.gdynia.pl/wp-content/uploads/2022/03/Deklaracja_woli-rozpoczecia-nauki_cz.B_2223.pdf