Lublin, 9 września 2026 r.
Do Dyrekcji
Publicznej Szkoły Podstawowej nr 4 im. Tadeusza Kościuszki
Ul. Henryka Sienkiewicza 41
57-100 Strzelin
e-mail: sekretariat@psp4strzelin.pl
Szanowni Państwo,
Działając imieniem Fundacji Wolność od Religii, w ramach prowadzonej kampanii społecznej na rzecz przestrzegania w naszym kraju prawa oświatowego zwracam się z wnioskiem o umieszczenie religii katolickiej na pierwszej lub ostatniej godzinie lekcyjnej w planach zajęć uczniów.
Chcemy zwrócić Państwa uwagę, iż z dniem 1 września 2025 roku weszło w życie Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 17 stycznia 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach (Dz. U. poz. 66), zgodnie z którym nauka religii w szkołach odbywa się w wymiarze jednej godziny tygodniowo, która musi być organizowana bezpośrednio przed rozpoczęciem obowiązkowych zajęć edukacyjnych lub bezpośrednio po ich zakończeniu.
§ 8 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 983 z późn. zm.). uzyskał następujące brzmienie: „Nauka religii w przedszkolach odbywa się w wymiarze dwóch zajęć przedszkolnych tygodniowo, a w szkołach – w wymiarze jednej godziny lekcyjnej tygodniowo”. Zmieniające rozporządzenie wprowadza również §8a do wspomnianego rozporządzenia, zgodnie z którym „nauka religii lub etyki jest organizowana bezpośrednio przed rozpoczęciem obowiązkowych zajęć edukacyjnych, o których mowa w art. 109 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, przewidzianych dla ucznia w danym dniu albo bezpośrednio po zakończeniu tych zajęć”. Ust. 2 wspomnianego dodanego §8a rozporządzenia wprowadza jednak wyjątek umożliwiający organizację zajęć religii lub etyki w trakcie lekcji (w środku dnia), ale tylko:
- w przypadku szkół podstawowych
- gdy według stanu na dzień 15 września danego roku szkolnego, uczestniczą w religii lub etyki wszyscy uczniowie danego oddziału.
Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, działając imieniem Fundacji Wolność od Religii z siedzibą w Lublinie, w ramach prowadzonej działalności, wnoszę o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
- Ilu uczniów uczęszcza do szkoły w roku szkolnym 2026/2027?
- Ilu uczniów w szkole zostało zapisanych przez rodziców na zajęcia religii rzymskokatolickiej?
- Ilu uczniów w szkole zostało zapisanych przez rodziców na zajęcia innej niż rzymskokatolicka religii?
- Ilu uczniów w szkole zostało zapisanych przez rodziców na lekcje etyki?
- Ilu uczniów nieuczęszczających na zajęcia religii ma w swoim planie zajęć „okienka” na dzień 9 września 2026?
- Ilu uczniów uczęszczających na zajęcia religii ma w swoim planie „okienka”?
- W ilu oddziałach w szkole 100% uczniów z klasy zostało zapisanych na religię rzymskokatolicką?
- W ilu oddziałach w szkole zajęcia religii rzymskokatolickiej organizowane są „w środku” zajęć obowiązkowych uczniów?
- W ilu oddziałach w szkole zajęcia religii rzymskokatolickiej organizowane są przed lub po bloku zajęć obowiązkowych uczniów?
- Ile godzin „okienek” w swoich tygodniowych planach zajęć mają nauczyciele katecheci w roku szkolnym 2026/2027? Przez „okienko” rozumiemy spowodowane ułożeniem planu relatywnie krótkie – długości 1-2 lekcji przerwy, w czasie których nauczyciel nie prowadzi swoich lekcji. Prosimy nie uwzględniać jako „okienek” planu zakładającego, że nauczyciel przychodzi do szkoły dwa razy dziennie – rano i po południu.
- Ilu nauczycieli katechetów uczy w szkole w roku szkolnym 2026/2027 i w jakim wymiarze godzin (pensum) zostali zatrudnieni?
- Czy szkoła zbiera oświadczenia rodziców w sprawie udziału ich dzieci w lekcjach religii lub/i etyki przed dopuszczeniem ich do udziału w tych zajęciach (chodzi o klasy pierwsze)?
- Czy w dzienniku elektronicznym uczniowie klas pierwszych, którzy nie pojawią się na zajęciach religii rzymskokatolickiej mają wpisane przez katechetów zwolnienie („zw”) lub „nieobecność” nawet jeśli, ich rodzice nie złożyli oświadczenia woli dotyczącego organizacji zajęć dla ich dziecka?
- W jaki sposób wyrażane jest życzenie rodziców lub pełnoletnich uczniów w sprawie uczęszczania na lekcje religii lub/i etyki? Jeśli jest to druk prosimy o udostępnienie treści druku.
- Czy szkoła wymaga składania (co roku?) oświadczeń dotyczących „rezygnacji z udziału w religii” od rodziców uczniów nigdy wcześniej nie zapisanych na te zajęcia?
- Czy w druku, którym posługuje się szkoła uwzględniono możliwość organizowania przez szkołę zajęć z religii innej niż rzymskokatolicka np. prawosławnej lub etyki?
- Czy i w jaki sposób rodzice oraz uczniowie informowani są o prawie do uczęszczania na lekcje etyki (w tym o możliwości udziału w lekcjach religii i etyki jednocześnie)?
- Czy w szkole organizowane są lekcje etyki dla chętnych uczniów?
- Czy lekcje etyki były organizowane w uprzednim roku szkolnym 2025/2026?
- Ile oświadczeń wskazujących na życzenie rodziców co do udziału ich dzieci w lekcjach etyki szkoła otrzymała w roku szkolnym 2024/2025 oraz w 2023/2024?
- Jeżeli szkoła otrzymała od rodziców oświadczenia wskazujące na ich życzenie udziału w lekcjach etyki w ostatnich trzech latach, czy udział w lekcjach został uczniom zapewniony? Jeżeli chętni uczniowie nie uczęszczali na lekcje etyki, pomimo uprzedniego wyrażenia życzenia, proszę o wskazanie powodu i informacji przekazanej zainteresowanym rodzicom/uczniom, a także czy szkoła ewentualnie przekazała otrzymane oświadczenia rodziców do organu zarządzającego szkołą?
- Czy w planach zajęć uczniów zapisanych na etykę w poprzednim roku szkolnym, przedmiot jest widoczny analogicznie do katechezy, już z dniem 1 września 2026 r.?
Wskazuję również, iż zgodnie z art. 13 ust. 1 Ustawy Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Stosownie do art. 14 ust. 1 ustawy, określam następujący sposób i formę udostępnienia żądanych informacji, tj. wysyłka na wskazany adres e-mail fundacja.wor@gmail.com, jako załącznik do korespondencji elektronicznej.
Z wyrazami szacunku
Dorota Wójcik
prezeska zarządu
W dniu 23 września 2026 r. wpłynęła odpowiedź szkoły. Zostaliśmy poinformowani, że tylko w 4 oddziałach w szkole 100% uczniów uczęszcza na religię, natomiast aż w 16 oddziałach lekcje te organizowane są w środku. Szkoła nie przestrzega prawa oświatowego, w związku z czym fundacja przekaże skargę do Kuratorium.
Dzień dobry.
W odpowiedzi na zapytanie dotyczące organizacji nauki i religii w
Publicznej Szkole Podstawowej nr 4 im. Tadeusza Kościuszki w Strzelinie
informuję, ze w roku szkolnym 2026/2027 szkoła organizuje zajęcia z
religii zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oświatowego oraz
z uwzględnieniem warunków organizacyjnych i kadrowych szkoły.
Publiczna Szkoła Podstawowa nr 4 w Strzelinie liczy 22 oddziały. Zajęcia
z religii są organizowane z uwzględnieniem liczby uczniów
uczestniczących z tych zajęciach oraz dostępności nauczycieli religii.
Ze względu na organizację pracy szkoły oraz fakt, że w klasach I-III
zajęcia religii prowadzi jeden nauczyciel religii, natomiast w klasach
IV-VIII zajęcia prowadzi jeden nauczyciel religii, nie jest możliwe
umieszczanie wszystkich zajęć z religii wyłącznie na pierwszych i
ostatnich godzinach lekcyjnych. Przy konstruowaniu tygodniowego rozkładu
zajęć dyrektor szkoły uwzględnia obowiązujące przepisy, możliwości
kadrowe oraz konieczność zapewnienia prawidłowej organizacji zajęć
wszystkim uczniom.
Uczniowie, którzy nie uczestniczą w lekcjach religii, mają w czasie
trwania tych zajęć zapewnioną opiekę na terenie szkoły. Nie pozostają
bez opieki ani nie są zobowiązani do uczestniczenia w zajęciach religii.
W celu właściwego dokumentowania organizacji zajęć religii w dzienniku
elektronicznym funkcjonują grupy utworzone w ramach organizacji pracy
szkoły, co pozwala na prawidłowe przypisanie uczniów uczestniczących w
nauce religii oraz dokumentowanie realizacji tych zajęć.
Organizacja lekcji religii jest zatem wynikiem połączenia obowiązujących
przepisów z rzeczywistymi możliwościami organizacyjnymi szkoły, w szczególności liczbą oddziałów oraz liczbą nauczycieli religii. Szkoła zapewnia jednocześnie uczniom nieuczestniczącym w tych zajęciach odpowiednią opiekę.
Poniżej odpowiedzi na poszczególne pytania:
Ad. 1 – 468
Ad. 2 – 401
Ad. 3 – brak
Ad. 4 – nikt
Ad. 5 – uczniowie nie mają okienek
Ad. 6 – uczniowie nie mają okienek
Ad. 7 – w 4 oddziałach
Ad. 8 – w 16 oddziałach
Ad. 9 – w 6 oddziałach
Ad. 10 – Jeden nauczyciel ma 2 okienka, drugi nauczyciel ma 3 okienka.
Są to nauczyciele edukacji zdrowotnej, historii i wos.
Ad. 11 – 2 nauczycieli – jeden nauczyciel – 20/18, drugi nauczyciel –
25/18.
Ad. 12 – szkoła nie zbiera oświadczeń w sprawie udziału w lekcjach
religii, natomiast rodzice składają rezygnację z udziału w lekcjach
religii
Ad. 13 – w dzienniku elektronicznym tworzone są klasy wirtualne uczniów
uczęszczających na religię
Ad. 14 – rodzice nie mają życzeń
Ad. 15 – nie
Ad. 16 – rodzice są informowani na zebraniach z rodzicami
Ad. 17 – rodzice są informowani na zebraniach z rodzicami
Ad. 18 – nie, z powodu braku chętnych
Ad. 19 – nie, z powodu braku chętnych
Ad. 20 – szkoła nie otrzymała
Ad. 21 – szkoła nie otrzymała
Ad. 22 – nikt się nie zapisał
Pozdrawiam
Sekretarz szkoły
Elżbieta Kliś
W dniu 24 września wysłaliśmy skargę do Kuratorium Oświaty we Wrocławiu.
Lublin, 24 września 2026 r.
Szanowna Pani Ewa
Skrzywanek
Dolnośląska Kurator Oświaty
Kuratorium Oświaty we Wrocławiu
Plac Powstańców Warszawy 1
50-153 Wrocław
e-mail: poczta@kuratorium.wroclaw.pl
WYSTĄPIENIE DO KURATOR OŚWIATY
W SPRAWIE NIEPRAWIDŁOWOŚCI
WRAZ Z WNIOSKIEM O ZAJĘCIE SIĘ SPRAWĄ
Wnoszę o interwencję w opisanej poniżej sprawie i podjęcie odpowiednich środków nadzorczych ze względu na występujące w Szkole Podstawowej Nr 4 w Strzelinie, ul. Henryka Sienkiewicza 41, 57-100, nieprawidłowości w postaci naruszania przepisów oświatowych oraz dyskryminacji uczennic i uczniów nieuczęszczających na nieobowiązkowe lekcje religii rzymskokatolickiej.
Wskazuję, iż podjęcie interwencji w sprawie jest niezbędne zarówno w związku z nieprzestrzeganiem przez szkołę prawa oświatowego, ale także na podstawie art. 55 ust. 2 pkt 5 Ustawy Prawo oświatowe, zgodnie z którym nadzorowi podlega w szczególności przestrzeganie praw dziecka i praw ucznia oraz upowszechnianie wiedzy o tych prawach.
Fundacja otrzymała informacje od rodziców uczniów uczęszczających do placówki o umieszczaniu katechezy w bloku zajęć obowiązkowych. Zapytaliśmy o to w korespondencji dyrekcję szkoły i informacja została w potwierdzona.
Na Pytanie: W ilu oddziałach w szkole 100% uczniów z klasy zostało zapisanych na religię rzymskokatolicką? Otrzymaliśmy odpowiedź, iż w 4 oddziałach. Natomiast po zapytaniu: W ilu oddziałach w szkole zajęcia religii rzymskokatolickiej organizowane są przed lub po bloku zajęć obowiązkowych uczniów? dowiedzieliśmy się, że tylko w 6 oddziałach. Nauka odbywa się w 22 oddziałach, co oznacza, że zgodnie z prawem oświatowym w 18 oddziałach religia powinna zostać umieszczona w planach zajęć na pierwszej lub ostatniej godzinie lekcyjnej. Prosimy Kurator o zweryfikowanie oświadczenia dyrekcji szkoły i dokonanie kontroli planów zajęć uczniów.
Ponadto dyrekcja szkoły w odpowiedzi na naszą prośbę o przesłanie druku oświadczenia w sprawie udziału w nadobowiązkowych zajęciach religii rzymskokatolickiej lub/i etyki, odpowiedziała, iż „rodzice nie składają oświadczeń w sprawie udziału w religii, natomiast składają rezygnację z udziału w lekcjach religii”. Co, jak rozumiemy, oznacza, że szkoła zapisuje wszystkich uczniów na religię rzymskokatolicką automatycznie i wymusza od tych, którzy nie zechcą zapisać dziecka na te zajęcia nadobowiązkowe złożenie rezygnacji.
Jak wskazuje Konstytucja RP i prawo oświatowe rodzice samodzielnie występują do szkoły z ewentualnym życzeniem co do uczestniczenia ich dzieci w lekcjach religii danego wyznania oraz w uroczystościach religijnych lub też biorą w nich dobrowolny udział na zaproszenie katechetów.
Nie jest dopuszczalne przez przepisy prawa odbieranie przez szkołę od rodziców lub pełnoletnich uczniów oświadczeń (negatywnych deklaracji) wskazujących, że uczeń nie będzie uczęszczał na religię lub etykę, lub też przedkładanie rodzicom wzorów oświadczeń, które preferują wybór zajęć z jakiejkolwiek religii lub z etyki.
Procedura przyjmowania przedmiotowych oświadczeń od rodziców nie może bowiem naruszać dyspozycji art. 53 ust. 7 Konstytucji RP, który wskazuje, że Nikt nie może być obowiązany przez organy władzy publicznej do ujawniania swojego światopoglądu, przekonań religijnych lub wyznania, a także Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 roku w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach.
Na mocy § 1 ust. 1 Rozporządzenia MEN z dnia 14 kwietnia 1992 roku, §1 ust. 1 W publicznych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych, zwanych dalej „przedszkolami”, organizuje się naukę religii na życzenie rodziców. W publicznych szkołach podstawowych i szkołach ponadpodstawowych, zwanych dalej „szkołami”, organizuje się naukę religii i etyki:
1) w szkołach podstawowych – na życzenie rodziców;
2) w szkołach ponadpodstawowych – na życzenie bądź rodziców, bądź samych uczniów; po osiągnięciu pełnoletności o pobieraniu nauki religii i etyki decydują uczniowie.
1a. W przedszkolach zajęcia religii uwzględnia się w ramowym rozkładzie dnia. W szkołach zajęcia religii i etyki uwzględnia się w tygodniowym rozkładzie zajęć.
2. Życzenie, o którym mowa w ust. 1, jest wyrażane w formie pisemnego oświadczenia. Oświadczenie nie musi być ponawiane w kolejnym roku szkolnym, może jednak zostać zmienione.
3.Uczestniczenie lub nieuczestniczenie w przedszkolnej albo szkolnej nauce religii lub etyki nie może być powodem dyskryminacji przez kogokolwiek w jakiejkolwiek formie.
Przyjęta przez szkołę procedura nie może również kolidować z art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania (Dz. U. Nr 29, poz. 155) przez naruszający prawo do milczenia wymóg negatywnego oświadczenia woli.
W związku z powyższym wnosimy o:
– przeprowadzenie kontroli doraźnej w szkole,
– przekazanie fundacji treści protokołów pokontrolnych, w tym zaleceń pokontrolnych, jeśli takowe zostaną sformułowane,
– w szczególności prosimy o zobligowanie szkoły do organizacji zajęć z etyki i religii (w tym zbieranych oświadczeń) zgodnie z prawem stanowionym w tym gwarancjami Konstytucji RP, prawem oświatowym, szczególnie rozporządzeniem MEN w przedmiotowej sprawie.
Z wyrazami szacunku
Dorota Wójcik
prezeska zarządu
Załączniki:
- Pismo fundacji do dyrekcji SP nr 4 w Strzelinie z dnia 9 września 2026 r.
- Odpowiedź dyrekcji szkoły z dnia 23 września 2026 r.